14:54
7/4

Η αναγέννηση του σύγχρονου τρόμου: Ο Λι Κρόνιν μιλά στο ΣΙΝΕΜΑ για τη «Μούμια» του

Ο Ιρλανδός σκηνοθέτης Λι Κρόνιν ανήκει στη νέα γενιά δημιουργών που ανανεώνουν το σινεμά τρόμου, παντρεύοντας τη σκληρή, ωμή εικόνα με έντονη συναισθηματική αφήγηση. Αφού ξεχώρισε με τις ατμοσφαιρικές μικρού μήκους ταινίες του «Through the Night» και «Ghost Train», έγινε ευρύτερα γνωστός με την «Τρύπα» (The Hole in the Ground) το 2019, ενώ τέσσερα χρόνια αργότερα καθιερώθηκε διεθνώς με το «Evil Dead Rise», δίνοντας νέα πνοή σε ένα εμβληματικό horror franchise.

Με αφετηρία τη βαθιά του αγάπη για το είδος, ο Κρόνιν επιλέγει ιστορίες που «γραπώνουν» τον θεατή και δεν τον αφήνουν εύκολα. Για τον ίδιο, ο τρόμος δεν λειτουργεί χωρίς συναισθηματικό υπόβαθρο, γι’ αυτό και οι ιστορίες του συχνά περιστρέφονται γύρω από την οικογένεια, το τραύμα και το άγνωστο που εισβάλλει στην καθημερινότητα. Η νέα του προσέγγισή στον μύθο της μούμιας δεν βασίζεται στο σοκ, αλλά «ξετυλίγεται» μέσα από ένα πολυεπίπεδο αφήγημα γεμάτο μυστήριο, οικογενειακή ένταση και ψυχολογικό βάρος.

Στην ταινία «Η Μούμια από τον Λι Κρόνιν» (όπως είναι ο πλήρης τίτλος της), ένα ζευγάρι έρχεται αντιμέτωπο με τον απόλυτο εφιάλτη όταν η κόρη τους, που είχε εξαφανιστεί πριν από οκτώ χρόνια, εντοπίζεται μέσα σε μια αιγυπτιακή σαρκοφάγο, τυλιγμένη σαν μούμια. Επαναπροσεγγίζοντας ένα από τα πιο εμβληματικά «κινηματογραφικά τέρατα», ο Κρόνιν επιδιώκει να δημιουργήσει μια αυθεντική εμπειρία τρόμου απομακρυνόμενος από την πιο περιπετειώδη, action προσέγγιση των παλαιότερων εκδοχών με τον Μπρένταν Φρέιζερ.

Στη συνέντευξή του αποκαλύπτει τη φιλοσοφία του, τις βασικές επιρροές του και τη διαδρομή που τον οδήγησε να αναδειχθεί σε μία από τις πιο δυναμικές φωνές του σύγχρονου κινηματογραφικού τρόμου.

INFO

Γενεσις

Ένα από τα πράγματα που απολαμβάνω ως σκηνοθέτης είναι ότι δεν ξέρω απαραίτητα τι ακολουθεί. Δεν πίστευα ότι το επόμενο βήμα μου θα ήταν να κάνω μια ταινία για μια μούμια ή μια ταινία με τίτλο «The Mummy», μέχρι που ξεκίνησαν οι συζητήσεις γύρω από το ότι, ίσως, δεν έχει υπάρξει ποτέ μια πραγματικά τρομακτική εκδοχή. Αυτό μου κέντρισε το ενδιαφέρον, αλλά όπως πάντα, έπρεπε να βρω μια ιστορία. Και όταν το έκανα, όταν βρήκα δηλαδή ένα κομμάτι μυθολογίας, ένα σύνολο χαρακτήρων που με ενδιέφεραν και μια πλοκή που εκτυλίσσεται σε δύο διαφορετικές χρονικές περιόδους, άρχισα να εμπλέκομαι πραγματικά σε αυτό. 

Σε αυτή την ταινία ήθελα να αφηγηθώ μια ιστορία για ένα θαμμένο μυστικό. Οι μούμιες στην αιγυπτιακή μυθολογία έχουν πάντα μυστικά, πράγματα που ανακαλύπτεις αργότερα. Υπάρχουν συνδέσεις που σε πάνε χιλιάδες χρόνια πίσω, αλλά η βασική ιστορία αφορά κάποιον που εξαφανίζεται και επιστρέφει πριν περάσουν χιλιάδες χρόνια. Νομίζω πως η διερεύνηση αυτού του μυστηρίου είναι ένα πολύ ενδιαφέρον στοιχείο και ένα βασικό σημείο διαφοροποίησης της ταινίας.

Το Πνεύμα του Κακού

Στην ταινία υπάρχει μια έντονη ντετεκτιβίστικη διάσταση, που διαφοροποιείται από το κλασικό σχήμα ενός horror, ενώ ταυτόχρονα συνυπάρχουν γνώριμα στοιχεία από το μοτίβο του στοιχειωμένου σπιτιού. Στο μυαλό μου λειτουργεί ως ένας συνδυασμός ανάμεσα στο «Poltergeist» και το «Se7en», το πρώτο για τις ακραίες υπερφυσικές συνθήκες και την οικογενειακή δυναμική, το δεύτερο για τον πιο σκοτεινό, σκληρό και ερευνητικό του τόνο. Ειδικά στο κομμάτι της οικογένειας το «Poltergeist» αποτέλεσε βασική αναφορά. Στόχος μου ήταν να ενώσω βαριά, σκοτεινά θέματα με μια αίσθηση οικειότητας, γιατί θεωρώ πως η οικογένεια είναι ένας ιδανικός τρόπος για να προσεγγίσεις μια ιστορία τρόμου.

Ξετυλίγοντας την Μούμια

Πρόκειται για monster movie και η δημιουργία του τέρατος είναι πάντα εξαιρετικά σημαντική. Ήξερα από την αρχή πως ήθελα να τοποθετήσω αυτό το τέρας στο φως της ημέρας και να βιώσει το κοινό, αλλά και η οικογένεια, κάτι άγνωστο, κάτι που φαίνεται «λάθος», κάτι που δεν έχει αποκαλυφθεί πλήρως ακόμη. Προτίμησα τη σταδιακή αποκάλυψη, αντί μιας ξαφνικής έκρηξης τρόμου μπροστά στα μάτια σου. Η εμφάνιση της μούμιας επηρεάστηκε έντονα από το μυστήριο της ιστορίας. Μου αρέσει όταν υπάρχει λόγος πίσω από κάθε επιλογή, όχι απλώς «να το κάνουμε τρομακτικό».

Η οικειότητα του τρόμου

Έχω μια φήμη πως δημιουργώ έντονες, αιματηρές σκηνές, σοκαριστικές εικόνες και αυτή η ταινία δεν αποτελεί εξαίρεση. Πιστεύω, όμως, πως η ωμότητα και οι έντονες εικόνες πρέπει να έχουν νόημα, να βασίζονται σε ένα δραματουργικό πλαίσιο. Το κλειδί είναι να δημιουργήσεις χαρακτήρες που το κοινό θα συμπαθήσει και μετά να αρχίσεις την πίεση. Χωρίς αυτή τη σύνδεση, η ωμότητα αποτυγχάνει.

Η δύναμη των έντονων σκηνών τρόμου είναι μέρος μιας συνολικής εμπειρίας. Σκέφτομαι τις ταινίες σαν ένα σκοτεινό τρενάκι του λούνα παρκ, μερικές φορές υπάρχει σιωπή, άλλοτε ένταση, και έπειτα ένα ξαφνικό σοκ που ανεβάζει τους παλμούς. Η δύναμη μιας τρομακτικής εικόνας είναι κάτι μοναδικό και πάντα μου αρέσει να την αξιοποιώ.

Για να λειτουργήσει μια σκηνή τρόμου, πρέπει να υπάρχει κάτι οικείο. Πάρτε για παράδειγμα τη σκηνή με τον τρίφτη τυριού στο «Evil Dead Rise». Πρόκειται για ένα καθημερινό αντικείμενο που όλοι αναγνωρίζουν. Φρόντισα, λοιπόν, να υπάρχουν αντίστοιχα στοιχεία και στη «Μούμια», οικεία αντικείμενα που χρησιμοποιούνται με ανατριχιαστικό τρόπο.

Η πυραμίδα του καστ

Από την αρχή, ήμουν ενθουσιασμένος για τη συνεργασία μου με τον Τζακ Ρέινορ. Ως συμπατριώτης Ιρλανδός, θαύμαζα τη δουλειά του χρόνια, αλλά αυτό που με κέρδισε ήταν η άμεση κινητοποίησή του. Μόλις διάβασε το σενάριο, ένιωσα ότι το κατάλαβε σε βάθος. Ο Τζακ έφερε μια τρομερή ηγετική παρουσία στα γυρίσματα και μια ειλικρίνεια στην ερμηνεία του που έδωσε το σύνθημα και στους υπόλοιπους. Ήθελα το καστ να είναι τόσο φυσικό, ώστε ο θεατής να ακολουθεί τη συναισθηματική διαδρομή των ηρώων ακόμα και χωρίς το στοιχείο του τρόμου.

Σε αυτό το πλαίσιο, η επιλογή της Λάια Κόστα ήταν σχεδόν ενστικτώδης. Μου αρκούσαν λίγα πλάνα από ένα τρέιλερ για να καταλάβω ότι αυτή είναι η «Λαρίσα». Έχει έναν μοναδικό τρόπο, ωμό και αληθινό, κάτι που αποδείχθηκε καθοριστικό στην ταινία. Μαζί με τον Τζακ, κατάφεραν να αποδώσουν το τραύμα και την καχυποψία που μπορεί να υπάρξει ανάμεσα σε δύο γονείς, κρατώντας την ιστορία γειωμένη ακόμα και όταν εισβάλλουν σε αυτήν τα υπερφυσικά στοιχεία.

Παράλληλα, η συνεργασία με τη Νάταλι Γκρέις ήταν μια αποκάλυψη. Η αφοσίωσή της στον ρόλο του «τέρατος» ήταν καθολική. Είναι μια απαιτητική διαδικασία που συχνά συνεπάγεται μοναξιά, λόγω των ωρών στην καρέκλα του μακιγιάζ και της σωματικής φθοράς από τα προσθετικά. Όμως η Ναταλί δεν πτοήθηκε. Χρησιμοποίησε όλη τη σωματικότητά της χωρίς εκπτώσεις, αποδεικνύοντας ότι διαθέτει μια εντυπωσιακή εργαλειοθήκη ιδεών και τεράστια δύναμη θέλησης.

Στον αντίποδα, η  Μέι Καλαμάουι έφερε μια διαφορετική ενέργεια. Είναι μια ηθοποιός που κάνει πολλές ερωτήσεις, αναζητά την ουσία και, μόλις επεξεργαστεί τις απαντήσεις, ενσαρκώνει πλήρως τον χαρακτήρα. Κατάφερε να δώσει στη Ζάκι μια πλούσια εσωτερική ζωή με τις πιο μικρές κινήσεις, με ένα μόνο βλέμμα. Ήθελα έναν χαρακτήρα αυθεντικό, που ίσως δεν έχουμε ξαναδεί σε τέτοιο κινηματογραφικό είδος, και η Μέι το πέτυχε απόλυτα.

Τέλος ο ρόλος της Κάρμεν ήταν ίσως ο πιο προσωπικός για μένα. Είναι ένα κράμα των γυναικών της δικής μου οικογένειας, της μητέρας και των θειών μου. Χρειαζόμουν κάποια που να εκπέμπει δύναμη και αυτοπεποίθηση, αλλά να παραμένει βαθιά ευάλωτη. Η Βερόνικα Φαλκόν κατάλαβε αμέσως αυτές τις ιδιαιτερότητες και ζωντάνεψε τον ρόλο με εξαιρετικό τρόπο. Συνολικά, αυτή η ομάδα ηθοποιών κατάφερε να συνδυάσει τον απόλυτο ρεαλισμό με το απόκοσμο, και αυτό είναι που κάνει την ταινία μας πραγματικά ξεχωριστή.

Masters of Horror

Ήταν μια νέα εμπειρία για μένα να δουλέψω με την Atomic Monster και τη Blumhouse, τον Τζέιμς Γουάν και τον Τζέισον Μπλουμ. Ήταν εξαιρετικοί συνεργάτες και σε όλη τη διάρκεια της δημιουργίας αυτής της ταινίας ένιωθα πως με υποστήριζαν απόλυτα. Είναι από τους παραγωγούς που επιλέγουν έναν σκηνοθέτη επειδή πιστεύουν σε αυτόν, τον εμπιστεύονται και θέλουν να συνεργαστούν μαζί του, δεν τον αμφισβητούν ούτε επανεξετάζουν συνεχώς αυτό που προσπαθεί να δημιουργήσει. Ήταν μια πραγματικά υπέροχη εμπειρία.

Πίσω από την κάμερα

Η οπτική δύναμη της ταινίας βασίζεται σε μια ομάδα στενών συνεργατών με τους οποίους μοιραζόμαστε μια κοινή αισθητική φιλοσοφία: την αγάπη για τη λεπτομέρεια, την υφή και τον ρεαλισμό. Με τον σκηνογράφο Νικ Μπάσετ, η συνεργασία μας εστιάζει στη δημιουργία κόσμων που μοιάζουν αληθινοί και την ίδια στιγμή φθαρμένοι από τον χρόνο. Για να το πετύχουμε, επενδύσαμε στην κατασκευή περίπλοκων σκηνικών, αντλώντας έμπνευση από πραγματικές τοποθεσίες, μουσεία και ερήμους, ώστε κάθε στοιχείο μπροστά από τον φακό να έχει «ιστορία».

Στο ίδιο πνεύμα, ο διευθυντής φωτογραφίας Ντέιβ Γκάρμπετ αποτελεί ιδανικό συνοδοιπόρο στην αναζήτηση νέων τεχνικών. Πειραματιστήκαμε έντονα, χρησιμοποιώντας ειδικούς φακούς (probe lenses) και split field diopters, με στόχο να αποδώσουμε τον σωματικό τρόμο με τρόπο άμεσο. Η σχέση μας χαρακτηρίζεται από τη διαρκή διάθεση να ξεπερνάμε τα όρια, αποφεύγοντας τις εύκολες λύσεις και αναζητώντας πάντα το κάτι παραπάνω στην εικόνα.

Αυτή η οπτική στρατηγική ολοκληρώνεται με τη συμβολή της ενδυματολόγου Τζοάνα Ίτγουελ. Τίποτα στην ταινία δεν είναι τυχαίο. Μαζί με τον Νικ και τον Ντέιβ, σχεδιάσαμε μια αυστηρή χρωματική παλέτα όπου τα κοστούμια ακολουθούν τους χαρακτήρες και εντάσσονται οργανικά στον κόσμο τους. Η Τζοάνα έφερε την τεράστια εμπειρία της στη διαχείριση των υφών, διασφαλίζοντας ότι η οπτική ταυτότητα της ταινίας είναι συμπαγής και προσεκτικά μελετημένη μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια.

Η σκοτεινή αίθουσα

Προσεγγίζω τις ταινίες μου ως αυθεντικές κινηματογραφικές εμπειρίες, σχεδιασμένες ειδικά για τη μεγάλη οθόνη. Η έμφαση που δίνουμε στην αισθητική, τα τοπία και την κλιμάκωση του τρόμου στοχεύει στη δημιουργία ενός οπτικοακουστικού θεάματος που δικαιώνεται μόνο μέσα στην αίθουσα. Πιστεύω ακράδαντα στη συλλογική εμπειρία του σινεμά. Η κοινή ενέργεια των θεατών και οι ταυτόχρονες αντιδράσεις τους μετατρέπουν την προβολή σε ένα μοναδικό γεγονός.

Μαζί με όλο το καστ και το συνεργείο, δουλέψαμε εξαιρετικά σκληρά για να δημιουργήσουμε κάτι που είναι πραγματικά ένα θέαμα για τη μεγάλη οθόνη. Ένα γεγονός που πρέπει να το ακούσεις με τον πιο δυνατό ήχο και να το μοιραστείς με άλλους θεατές. Στο τέλος, όλα έχουν να κάνουν με το να πηγαίνεις σινεμά και να περνάς αξέχαστα.